Yazı Arşivi

Söyleşi: Sedat Gençer ve M. Şamil Şen     Oxford Üniversitesi Felsefe Bölümü hocası olan Timothy Williamson, günümüzde felsefe akademisinde bilhassa analitik felsefe geleneği içinde en önemli birkaç isimden birisidir. Yaşayan filozoflar arasında, epistemoloji ve metafizik alanlarında, eserlerine en çok atıf alan felsefecilerdendir. En bilinen kitapları şunlardır: Knowledge and Its Limits (Bilgi ve Sınırı), The Philosophy of…

Söyleşi: Kadir Filiz   Eleştirel Irk Felsefesi alanının kurucu isimlerinden biri olan Robert Bernasconi, çok sayıda makalenin ve beş kitabın yazarıdır. Bernasconi, felsefi kanonun dönüşümünde eserleri, yetiştirdiği öğrencileri ve konferanslarıyla dünya çapında faal bir rol oynamıştır. Hâlen Penn State Üniversitesi Felsefe Bölümü’nde “Edwin Erle Sparks Felsefe ve Afrikan-Amerikan Çalışmaları Profesörü” olarak akademik çalışmalarını sürdürmektedir. Türkçede,…

Ekrem Demirli   “İKİ KERE DOĞMAYAN MELEKÛT SIRRINA EREMEZ”   Soğuk Savaş döneminin nihayete ermesi özgür dünyanın dogmatik-karanlık dünyaya karşı mutlak başarısı olarak algılandığında eşi benzeri görülmemiş bir özgürlük havası estirildi bütün dünyada. Bu propaganda sürecinde “ulus” devletlerin sonunun geldiği, ulusçuluğun ortaya çıkardığı dar kalıpların aşılacağı bir postüla olarak kabul edilmişti. “Tarihin sonu” ve evrensel…

Onur Kartal*   Bilinir ki ırkçılık, yapısal ve kurumsal olarak örgütlenir. Ardındaki sömürü ve sömürge şemasını şeffaf kılmak, bu şemanın sınıfsal ve kültürel omurgasını her koşulda odakta tutmak gerekir. Fakat ırkçılık aynı zamanda bu yapısal kurumsal şebekenin, besleyerek zehirlediği bir algı meselesidir. Benim dünyayı, dünyanın içinde kendimi, dünyanın içinde başkalarını, bedenimle ve bilincimle, dolayısıyla tüm…

Selçuk Çiçek Günümüz toplumlarında ırkçılık çoğu zaman yalnızca aşırı ideolojilerle, radikal siyasi hareketlerle veya marjinal gruplarla ilişkilendirilir. Oysa günlük hayata yakından bakıldığında durumun bundan daha karmaşık olduğu görülür. Otobüste, okulda, iş yerinde ya da alışveriş sırasında insanların sergilediği bazı davranışlar, ırkçı tutumların hâlâ toplumun içinde varlığını sürdürdüğünü gösterir. Ancak ırkçılığın sadece radikal ideolojilere kendini kaptırmış…

Robert Bernasconi* AYRIMLAR VE FARKLILIKLAR Özellikle analitik açıklığa bağlı filozoflar arasında din, ırk ve yurttaşlığı birbirinden ayırmakta ısrar eden belirgin bir eğilim vardır.[1] Ancak nefret kusan kimselerin zihinlerinde bunların sürekli olarak iç içe geçtiğini görüyoruz. Nefret kusan kimselerin bu ayrımları gözetmemesi olgusu, gerekli ayrımları yapmanın toplumu bu ayrımlarla bağlantılı kimi ön yargılardan arındırmaya yardımcı olabileceği…

Huaping Lu-Adler* Hareket hâlindeki bir trende tarafsız kalamazsınız. Bu, Amerikalı tarihçi Howard Zinn’in (1922–2010) anı kitabının başlığıydı. Zinn, bilginin bir iktidar biçimi olarak ya mevcut düzeni sürdürmek ya da onu daha iyi yönde değiştirmek için kullanılabileceğini öne sürüyordu.[1] O, ikincisini seçti. Bir akademisyen olarak Zinn, tarihi “dünyada yanlış olan şeyleri anlamanın ve onları değiştirmeye yardımcı…

Marc Rölli*   Nasıl olur da özgürlük insanda koşulsuz biçimde bulunduğu için onu ahlak yasasının varlık nedeni (ratio essendi) olarak savunan katı Aydınlanmacı Kant, bir yandan da görünüşe göre yalnızca beyaz Avrupalıları insanlığın temsilcisi sayan bir “ırklar” kuramı geliştirebilmiştir? [1] Dahası beyazlara karşılık başkalarının ten rengi, onların doğasında temellenmiş (sözde) bir “ilkellik” olarak nitelendirilmiştir; bu…

Elif Zehra Kandemir*   Modern toplumlarda ırkçılık çoğu zaman bireysel ön yargılar ya da aşırı ideolojik sapmalar üzerinden tartışılır. Oysa çağdaş sosyal teori, özellikle de eleştirel ırkçılık çalışmaları, ırkçılığı insanlar arasındaki bireysel iletişim kusurlarından ziyade toplumsal olarak örgütlenmiş bir anlam ve iktidar sistemi olarak ele alır. Bu anlayışa göre ırkçılık, yalnızca “öteki”ni tanımlamakla kalmaz; aynı…

Söyleşi: Hümeyra Yanar Hüsn-i hat ile çok erken yaşta tanıştınız. Kulağa son derece estetik gelen bu zorlu disiplinin, henüz çocuk yaştayken sizi cezbeden temel unsuru neydi? Öncelikle sizi selamlıyorum, teşekkür ediyorum ve bu harika sanata ilgi duyduğunuz için çok mutluyum. Şöyle ki: Altı yaşındaydım ve Güney Tahran’da yaşıyorduk. Annemin çeşitli yemekler pişirip bir misafir için…